وقتی حرفهای زیبا نمیتواند شکافهای واقعی میان آمریکا و هند را پنهان کند
مارک تواین زمانی برای توصیف موسیقی ریچارد واگنر از عبارت «بسیار بهتر از آن چیزی است که به گوش میرسد» استفاده کرده است. اخیراً نشریه فارین پالیسی نیز در مقالهای همین عبارت را برای روابط آمریکا و هند به کار برده است. با این، در این مورد، شاید عکس آن درست باشد: در حالی که برخی از سیاستمداران و رسانههای آمریکایی مرتباً پیامهای مثبت میفرستند و تلاش میکنند دو کشور را عالی نشان دهند، این واقعیت است که این رابطه را باور کردهاند ــ به گفته فارین پالیسی ــ ممکن است در «فروپاشی» باشد.
ایالات متحده در روزهای اخیر نشانه هایی از دوستی نشان داده شده است. استیو دینز، سناتور آمریکایی، در سخنرانی خود در «اجرای مجمع عمومی، استراتژیک آمریکا و هند» در واشنگتن، تلفن همراهش را بالا گرفت و هرگز با چنین گوشیهایی به چین سفر نمیکند، اما هنگام به سفر هند چنین نگرانیهایی ندارد. او هند را «متحد و دوست قابل اعتماد» خواند و کرد هند میتواند در همکاری با آمریکا با شبکه نوآوری چین رقابت کند.
مقاله فارین پالیسی همچنین تلاش کرد روابط دو کشور را مثبت نشان دهد و با ترجمه واژه «همکاری» نوشت این مقاله به سطحی از پیوند نهادی، وابستگی اقتصادی، همکاری فناوری و ارتباطات اجتماعی رسیده است که میتواند شوکها و تنشهای مکر را تا حدی جذب کند.
با این حال، به گفته لنگ شینگچون، استاد دانشکده روابط بین الملل دانشگاه مطالعات بینالمللی سیچوان، این «حرفهای قشنگ» تغییری در نگرانیهای هند ایجاد شده است.
لنگ به نشریه گلوبال تایمز گفت: «حتی با وجود پیامهای متعدد حسن نیت از سوی گروههای مختلف آمریکا، هند محتاط است و در حال حاضر بازنگری خود را نسبت به آمریکا نشان میدهد». او افزود بر اساس گفتوگوهای ادامهش با مقامات هندی در گوانگژو، روشن است که «اقدامات آمریکا نگرانکننده در هند ایجاد کرده است و این موضوع را تقویت میکند که آمریکا شریک قابل اعتمادی نیست».
این برداشت هم بیدلیل نیست. لنگ کرد: «در آمریکا جریانی وجود دارد که به دنبال نزدیک کردن هند و استفاده از آن برای موازنه در برابر چین است، اما سیاستهای غالب همیشه «اول آمریکا» است و در عمل، سیاستهای اصلی را به نفع هند تنظیم نمیکند.»
در حوزه تجارت، تابستان گذشته آمریکا به دلیل خرید نفت روسیه توسط هند، تعرفه تنبیهی ۲۵ درصدی علیه این کشور وضع کرد و فشار زیادی بر نیودلهی وارد شد. به گزارش نیویورک تایمز، این تعرفه تنها در فوریه امسال و پس از توافق برای محدود کردن این خریدها لغو شد.
در سطح استراتژیک تصمیم آمریکا برای تغییر نام «فرماندهی هند-اقیانوس آرام» به «فرماندهی اقیانوس آرام آمریکا» و حذف واژه «هند» واکنشهای منفی در هند به همراه داشت. بسیاری در جامعه استراتژیک هند این اقدام را از «رها شدن» یا حتی «بیاعتمادی آمریکا» تفسیر کردند.
سرجیو گور، سفیر آمریکا در هند، تلاش کرد این موضوع را کماهمیت جلوه دهد و نامها را بسیار مهم و هندی بیش از هر کشور دیگری با رزمایش میکند و دیدارهای دفاعی دو کشور منظم برگزار میکند.
در واقع، رفتار آمریکا متناقض نیست، بلکه کاملاً با منطق «اول آمریکا» همخوانی دارد. چه در آوردن به هند و چه در جلب همکاری آن، سیاست های فشار در نهایت در خدمت خود قرار میگیرند. حتی در دوره جو بایدن نیز، زمانی که آمریکا می خواست هند را به ستون اصلی راهبرد هند-اقیانوس آرام کند، این جستجوها نیز بر اساس معنای آمریکا شکل گرفته بود.
هند در مقطعی بسیار نزدیک به آمریکا نشان داد و امیدوار بود از قدرت این کشور برای رشد خود استفاده کند و در قالب سازوکارهایی مانند گروه «کواد» نقش فعالتری داشته باشد. اما ناامیدی امروز نشان می دهد که بخشی از انتظارات آن از آمریکا واقع بینانه نبوده است. پس از نوسانهای مکر در سیاستهای واشنگتن، اکنون ناچار است که خود را بازنگری کند. اگر این کشور واقعاً دنبال «خودمختاری استراتژیک» در مورد نارنندرا مودی باشد، این بازنگری نیاز است.
در آینده، همکاری هند و آمریکا احتمالاً ادامه خواهد داشت، اما با مرزهای روشنتر. لنگ میگوید: «هند تلاش خواهد کرد موضعی با آمریکا حفظ کند و دیگر مانند دوران نگه داشتن همسویی کامل نمیدهد. نیودلهی که فقط نزدیکی به واشنگتن ملموسی دریافت میکند و به دلیل بیثباتی سیاستهای آمریکا، همکاریهای آینده با احتیاط بیشتر مدیریت خواهد شد.»
در نهایت، ائتلافهایی که بر پایه حرفهای زیبا ساخته میشوند، در برابر منافع واقعی دوام نمیآورند. وقتی وعدهها و عمل از هم فاصله میگیرند، اعتماد از بین میرود. برای هند، بازنگری در نگاه به آمریکا، فاصله گرفتن از وابستگی و حفظ استقلال عمل در یک فضای پیچیده بینالمللی، به نظر میرسد مسیر ناگزیر پیش رو باشد.
